Piše: dr Aneta Surtov, spec. dr med anesteziologije, reanimatologije i intenzivne terapije
Anestezija takođe uključuje, pored odsustva svesti i senzacije, odsustvo ili umanjenje bola, paralizu (relaksaciju mišića), amneziju (gubitak sećanja) koja je kratkotrajna i ne ostavlja posledice i odsustvo svesti. Svaki segment je važan, tako da ne postoji najvažniji, jer je u anesteziji naprosto sve važno.
Takođe, postoji jasan redosled kada se koji lek daje kako bi za pacijenta bilo što bezbolnije i da bi sa što manje trauma bio proveden kroz hiruršku intervenciju, kao i kako bi postoperativni tok bio što bolji po pacijenta i vodio trajnom oporavku.
Postoje tri glavne grupe anestezije:
Opšta anestezija – tokom koje je pacijent u veštački izazvanom stanju sna i ne diše spontano (tj. aparat za anesteziju kontrolisano diše umesto njega/nje; tzv. veštačka pluća – laički; a stručno – aparat za anesteziju).
Anesteziolog monitorište sve vitalne funkcije pacijenta (puls, pritisak, saturacija kiseonika, ugljen dioksid…) kako bi svake sekunde bio spreman da odreaguje ako nešto pođe po zlu.
Analgosedacija – izaziva suprimiranje centralnog nervnog sistema, apsolutno odsustvo osećaja i često gubitak pamćenja koje traje koliko i traje intervencija u analgosedaciji. Pacijent spontano diše i nije „zakačen“ za aparat za anesteziju. Analgosedacija, iako spada u „laku anesteziju“, sa sobom nosi rizike o kojima će biti u narednim člancima. Najčešće se koristi za kolonoskopije, gastroskopije, kiretaže…
Regionalna anestezija – iako nastala ‘70tih godina sve više uzima maha pogotovo kada je ginekološka anestezija u pitanju. U regionalnu anesteziju spadaju epiduralna anestezija (koja može da služi i kao postoperativna kontrola bola kod pacijenata) i spinalna anestezija. I jedna i druga imaju svoje prednosti i mane. Međutim, ako pacijent izrazi želju da spava tokom operacije, ta želja mora da se poštuje osim ako nema jasnih razloga zašto je baš po tog pacijenta bolji neki drugi vid anestezije.
U ginekologiji i akušerstvu, tj. tokom porođaja, sve je veći broj majki koje se opredeljuju za spinalnu anesteziju i carski rez kako bi odmah mogle da priviju svoje novorođenče na grudi.
Lokalna anestezija ima svoju najširu primenu u stomatologiji i u kratkotrajnim hirurškim intervencijama kao što su npr: uklanjanje mladeža, masnog tkiva, ateroma… Međutim, iako deluje lako i naivno ni malo nije bezazlena. Ako je predeo gde se daje lokalna anestezija pod infekcijom – ona neće delovati.
Ko je anesteziolog?
Anesteziolog je osoba koja je završila osnovne studije medicine u trajanju od šest godina i stekla zvanje lekara opšte prakse, potom položila državni ispit i tek nakon toga upisala specijalizaciju iz anesteziologije, reanimatologije i intenzivne terapije.
Kada završi specijalizaciju, nakon polaganja specijalističkog ispita ispred tri člana (profesora) stiče zvanje specijaliste anesteziologije, reanimatologije i intenzivne terapije i tek nakon položenog ispita stiče pravo da samostalno radi.
Posao anesteziologa nije samo da uspava pacijenta na početku operacije i probudi na kraju (iako to nije ni malo lak zadatak). Između ostalog, reanimacija je posao anesteziologa, terapija bola, pedijatrijska anestezija koja sve više zauzima svoje mesto u anesteziologiji koje joj pripada, barijatrijske anestezije (operacije gojaznih) kao i mnoge druge.
Anesteziolog intenzivista najviše vremena provodi u jedinici intenzivne nege i brine i leči pacijente koji su životno ugroženi i čiji život svakog sekunda stoji između života i smrti.
Stres koji anesteziolog svakodnevno živi nije ni najmanje zanemarljiva stvar jer on, dok vam vodi anesteziju, zapravo vas drži na toj tankoj granici između života i smrti i koristi znanje sticano decenijama, što od svoji učitelja, što iz knjiga i iskustva kako bi vašeg člana porodice vratio kući vama.
Na ovu i druge teme vezano za vaše zdravlje ili zdravlje vašeg deteta, možete potražiti mišljenje lekara i specijalista iz udobnosti svog doma, a putem telefona ili računara. Napravite svoj profil na www.doktok.rs i zakažite termin na DokTok platformi koja nudi zdravstvene konsultacije sa više od 100 stručnjaka različitih specijalnosti, među kojima su lekari opšte prakse, pedijatri, ginekolozi, internisti, ali i psiholozi i psihoterapeuti.
